حقوق خبر

زنان تاریخ ایران (قسمت نهم)

عزت الدوله دختر محمدشاه قاجار و مهدعلیا بود. او خواهر ناصرالدین شاه محسوب می شد. پس از مرگ محمدشاه، مهدعلیا به مدت 45 روز و تا ورود موکب ناصرالدین شاه میرزای ولیعهد از تبریز نیابت سلطنت را بر عهده داشت و طی این مدت به میرزا آقاخان نوری میدان بسیار داده بود و او را نامزد صدراعظمی نموده بود

پایگاه خبری حقوق نیوز

زنان تاریخ ایران

اشرف الملوک (فخرالدوله)

زاده 1261 خورشیدی. از بانوان پر نفوذ روزگار قاجاری بود. او مادر علی امینی و بنیانگذار مسجد فخرالدوله در محله دروازه شمیران شهر تهران است.

خیابان فخرآباد و مسجد فخرالدوله نامشان را از وی گرفته اند. او دختر دهم مظفرالدین شاه بود که مادرش سرور السلطنه دختر فیروز میرزا فرمانفرما اولین بانوی دربار مظفرالدین شه به شمار می رفت.

توران آغا یکی از دختران تحصیل کرده و شاعر ناصرالدین شاه قاجار و خازن الدوله و خواهر تنی فروغ الدوله بود. او داستان های شفاهی ایرانی را مکتوب کرد. فخرالدوله شب هایی که نقیب الممالک، نقال باشی پدرش داستان گویی می کرد، پشت در نیمه باز اتاق خواجه سرایان می نشست و داستان ها را با دقت مکتوب می کرد و برای آن ها نقاشی می کشید.

از جمله داستان های امیرارسلان رومی و زرین ملک را او مکتوب و مصور کرده است.

تاج الملوک معروف به ام الخاقان

(متوفی 1323 قمری) ملکه دوره مظفرالدین شاه قاجار بود و محمدعلی شاه فرزند اوست.

او دختر میرزا تقی خان امیر کبیر و عزت الدوله (خواهر ناصرالدین شاه قاجار) بود که در سال 1284 قمری با پس دایی خود مظفرالدین میرزا (مظفرالدین شاه آینده) ازدواج کرد و محمدعلی میرزا (محمدعلی شاه آینده) را در سال 1289 قمری در تبریز به دنیا آورد.

تاج السلطنه دختر ناصرالدین شاه قاجار

تاج السلطنه در سال 1301 ق به دنیا آمد. یکی از دختران ناصرالدین شاه بود. او زنی هنرمند و نویسنده ای تجددخواه بود، به آموختن موسیقی، نقاشی، زبان فرانسه و مطالعات ادبیات، تاریخ و فلسفه پرداخت. وی از مروجان آزادی زنان بود. خاطراتش را مه در سال 1303 شمسی نوشته شامل دورانی است که از بدو تولد شروع تا جایی از همسرش خاتمه می یابد. این کتاب به سبک رمانی تاریخی به رشته تحریر درآمد.

از مدافعان انقلاب مشروطه و عضو انجمن حریت نسوان بود و با شاعران آزادی خواهی همچون میرزاده عشقی ارتباط داشت. وی همچنین انتقادهایی جدی به وضعیت حکومت و سلطنت برادرش، مظفرالدین شاه قاجار داشت و بسیاری از مشکلات کشور را حاصل عدم کفایت شاهان قاجار می دانست. تاج السلطنه حاصل ازدواج ناصرالدین شاه و دختر عموی اش توران السلطنه است.

وی به نوشتن خاطرات خود علاقه داشت. بخش هایی از خاطرات او به نام «خاطرات تاج السلطنه» در ایران منتشر شده است.

در اواخر سال 1301 ق برابر با 1884 میلادی، از توران السلطنه دختر عموی شاه زاده شد.

او علاوه بر تسلط بر زبان فارسی، عربی و فرانسه را نیز به خوبی می دانست.

او ازدواج ناموفقی با حسن خان شجاع السلطنه داشت و دخترانش از او گرفته شدند و نزد پدر و نامادری ماندند.

او در زمان حیات پدرش، ناصرالدین شاه بسیار مورد توجه او بود. اما بعد از مرگ پدرش مورد نفرت مظفرالدین شاه قرار گرفت چرا که از مشروطه خواهان طرفداری می کرد و از روش تربیت در دربار و اختلاف طبقاتی دوران قاجار و رفتار درباریان انتقاد می کرد.

وی به مطالعه آثار ویکتور هوگو، ژان ژاک روسو و بیسمارک علاقه داشت و از آنها الهام می گرفت.

کتاب خاطرات او با نظارت منصوره اتحادیه در تهران منتشر شد.

بیگم دختر هاتف، متخلص به رشحه

شاعر ایرانی در دوران قاجار بود.

پدر بیگم (هاتف اصفهانی)، شوهرش (میرزا علی اکبر، متخلص به نظیری) پسرش(میرزا احمد متخلص به کشته ) و برادرش (سید محمد متخلص به سحاب) نیز همگی شاعر بودند.

مقام شعری بیگم از برادرش «سحاب» بلندتر بود. او از سادات بود و مدح بعضی از دختران و پسران فتحعلی شاه قاجار می گفت. محمودمیرزا در تذکره نقل مجلس می نویسد رشحه شاعری توانا بود و با « لاله خاتون و مهری هروی و مهستی گنجوی که مهتر و بهتر شعرای نسوان می باشند همسر و برابر است.»

دیوان شعر بیگم به گفته محمود میرزا سه هزار بیت شعر داشت که از بهترین و بزرگترین دیوان یک زن ساعر ایرانی بود که در دست نیست.

تاریخ دقیق مرگ وی مشخص نیست ولی تا سال 1231 ق رشحه هنوز زنده بود.

فاطمه خانم، مشهور به سنبل باجی

سوگلی حرمسرای فتحعلی شاه قاجار، که اهل منطقه رابر واقع در کرمان بود. آغا محمدخان قاجار، در سال 1209 هجری قمری، این زن را هنگامی که دختر بچه ای کوچک بود، با خود و جزو اسرای کرمان به تهران آورد و فتحعلی شاه در زمان ولیعهدی خود، با وی ازدواج کرد.

سنبل باجی از زنان خیلی با عرضه و با کفایت فتحعلی شاه بود و تمامی شاهزادگان و فرزندان شاه، از وی حساب می بردند. دختر این زن، فخرجهان خانم، ملقب به فخرالدوله نیز، از دختران بسیار متشخصه و با عرضه فتحعلی شاه بود.

ملک زاده خانم عزت الدوله

عزت الدوله دختر محمدشاه قاجار و مهدعلیا بود. او خواهر ناصرالدین شاه محسوب می شد. پس از مرگ محمدشاه، مهدعلیا به مدت 45 روز و تا ورود موکب ناصرالدین شاه میرزای ولیعهد از تبریز نیابت سلطنت را بر عهده داشت و طی این مدت به میرزا آقاخان نوری میدان بسیار داده بود و او را نامزد صدراعظمی نموده بود.

با ورود شاه جوان متوجه شد که شاه صدراعظم خود را انتخاب نموده _میرزا تقی خان امیرکبیر) و لذا رابطه این دو نفر از ابتدا شکرآب شد. به ابتکار ناصرالدین شاه، عزت الدوله به ازدواج امیرکبیر درآمد تا مگر علقه خویشاوندی و محرمیت این رابطه را اصلاح کند. مهدعلیا با ازدواج دخترش با یک آشپززاده مخالف بود.

پس از عزل امیر و قتل فجیع وی، عزت الدوله که هنوز در مرگ شوهرش سیاه پوش بود، به فرمان مادر ابتدا با میرزا کاظم خان (پسر میرزا آقاخان نوری) و سپس با شیرخان اعتضادالدوله و بعد از آن با یحیی خان مشیرالدوله ازدواج نمود.

عزت الدوله در اواخر عمر می گفت: یک موی گندیده آن بچه آشپز، می ارزید به تمام هیکل این بچه اعیان ها.

حاصل ازدواج عزت با امیرکبیر دو دختر به نام های تاج الملوک و همدم الملوک بود که به ترتیب با پسردایی های خود مظفرالدین میرزا (مظفرالدین شاه بعدی) و مسعود میرزا (ظل السلطان) ازدواج نمودند. محمدعلی شاه به این لحاظ نوه مشترک ناصرالدین شاه، امیرکبیر و عزت الدوله بوده است.

بیشتر بخوانید:

زنان تاریخ ایران (قسمت اول)

زنان تاریخ ایران (قسمت دوم)

زنان تاریخ ایران (قسمت سوم)

زنان تاریخ ایران (قسمت چهارم)

زنان تاریخ ایران (قسمت پنجم)

زنان تاریخ ایران (قسمت ششم)

زنان تاریخ ایران (قسمت هفتم)

زنان تاریخ ایران (قسمت هشتم)

 

تهیه کننده: عاطفه کریمی

منبع: زنان برتر ایران زمین - پریسا آقارفیعی

پایکاه خبری حقوق نیوز - تاریخ و تمدن



+ 0
مخالفم - 0
نظرات : 0
منتشر نشده : 0

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید

سرخط خبرها: