حقوق خبر

مناسبات بین نسلی در حوزه خانواده (قسمت دوم)

خانواده در ایران یکی از اساسی ترین، ماندگار ترین و اثر گذار ترین نهاد های اجتماعی است. این نهاد طی دوران های متعدد تاریخی دچار تحول شده است. خانواده ایرانی در گذشته معادل جامعه ایرانی تعبیر می شده است. با توسعه حیات اجتماعی ایرانی و سازماندهی آن در قالب گروه ها و قبایل و سازمان های اجتماعی متعدد، خانواده سامان جدید یافته و ضمن این که کارکرد اصلی آن تولید مثل و تربیت کودکان است، در اجتماعی کردن و فرهنگ پذیری آن ها نیز اثرگذار می باشد. از طرف دیگر، با عدم توسعه یافتگی اجتماعی در ایران، خانواده در کنار دو نهاد اجتماعی دیگر یعنی دین و دولت، کانون اصلی ساماندهی اجتماعی است.

  مناسبات بین نسلی در حوزه خانواده (قسمت دوم)
 

پایگاه خبری حقوق نیوز

مناسبات بین نسلی در حوزه خانواده

رابطه نسلی و خانواده

عده ای از محققان اجتماعی در ایران از بحران نسلی و تضاد بین نسلی سخن می گویند. فرض اصلی در این رویکرد عدم تعامل بین نسل جوان و سالخورده در درون خانواده است. در حالی که خانواده ایرانی در معرض تفاوت بین نسلی است تا تعارض بین نسلی.

تفاوت نسل ها

افراد در گروه سنی جوان با گروه های سنی میانسال و پیر متفاوت اند. تفاوت سنی به تفاوت در علائق، نوع زندگی و ارتباطات اجتماعی منجر می شود. افراد جوان در شرایط جدید با داشتن علاقه به گذراندن اوقات فراغت در خارج از خانه، مسافرت با دوستان و خانواده، میل به روابط دوستی در کنار روابط خانوادگی، مشاغل جدید و بالا رفتن سواد با نسل پیر و یا میانسال فرق دارند. برای نشان دادن میزان تفاوت بین نسل های سه گانه، به نتایج به دست آمده در تحقیق تجربی اشاره می شود.

بروز مشکل در زندگی با والدین، تجلی صریح این مسئله است که تمایز پذیری نسلی شکل گرفته است. برای فهم این مشکل، در پاسخ به این سوال که «آیا زندگی کردن فرزندان متاهل با والدینشان ایجاد مشکل می کند؟» نتایج زیر به دست آمده است:

70/2 درصد پاسخگویان زندگی فرزندان متاهل با والدین را زمینه ساز ایجاد مشکل می دانند که نشانه ای از تفاوت نسلی است. حدود 27 درصد از نسل جوان متاهل، زندگی با والدین (نسل میانی) را در زیر یک سقف پس از ازدواج بدون مشکل می دانند. ما بقی آن ها به مشکلات زیر اشاره کرده اند:

34/7 درصد از پاسخگویان مسئله ی اختلافات سلیقه ای بین دو نسل و عدم تفاهم آن ها را مطرح کرده اند و 23/6 درصد معتقد هستند که زندگی آن ها با هم مشکلاتی ایجاد می کند، از جمله این که نسل جوان در زندگی خود استقلال می طلبد در حالی که والدین می خواهند که از آن ها فرمانبرداری شود.

نحوه گذراندن اوقات فراغت نیز به نوعی فاصله بین نسل ها را نشان می دهد. در طی سه نسل انجام فرائض دینی، و انجام مستحبات به عنوان نحوه گذراندن وقت فراغت کاهش یافته در حالی که رفتن به سینما و تئاتر و پارک و مهمانی و مطالعه و تماشای تلویزیون در نسل جوان افزایش قابل توجهی را نشان می دهد. رفتن به مسافرت به عنوان تفریح و گردش در نسل جوان افزایش یافته ولی رفتن به مسافرت برای زیارت و دیدار اقوام کاهش یافته است. همچنین افراد نسل جوان از گپ زدن با همسایه و اهل محل برای گذراندن وقت، کمتر استفاده می کنند. یکی از سؤالات طرح شده در مورد فرد یا افرادی است که با آن ها درد دل و صحبت می کنند. آمار نشان می دهد که از میان سه نسل مورد مطالعه، نسل سوم برای همدلی و صحبت درباره مشکلات نزد مادر خود می رود.

پاسخگویان در برابر این سوال که آیا جوان های امروزی نیز این رفتار ها را ناپسند می شمارند و در حضور دیگران آن ها را انجام نمی دهند، جز در موارد معدودی جواب منفی داده اند و برای عدم رعایت این قواعد سنتی از جانب جوانان دلایلی نیز ارائه کرده اند. 74 درصد پاسخگویان ابراز داشته اند که امروزه، جوانان، قواعد رفتاری گذشته را رعایت نمی کنند و دو دلیل عمده این وضعیت را عوض شدن دوره و زمانه و تغییر فرهنگ ها و همچنین صمیمانه شدن روابط فرزندان و والدین می دانند. به گفته آن ها این تغییرات سبب شده که جوانان بیشتر مطابق میل و خواسته و راحتی خودشان عمل کنند و از آزادی بیشتری برخوردار شوند. آن ها دیگر با پیروی از قواعدی که در زمان های متفاوت با شرایط امروز شکل گرفته و پدید آمده است و گاه با امکانات و مقتضیات زندگی امروز ناسازگار می نماید خود را موظف به رعایت مقررات «زمان گذشته» نمی دانند.

 

بیشتر بخوانید:

تجربه نسلی به روایت عبدالله مستوفی در عصر قاجار 1

تجربه نسلی به روایت عبدالله مستوفی در عصر قاجار 2

تجربه نسلی به روایت عبدالله مستوفی در عصر قاجار (قسمت پایانی)

تجربه نسلی به روایت محمدعلی فروغی

مناسبات بین نسلی در حوزه خانواده

 

 

منبع: کتاب جامعه شناسی ایران: جامعه شناسی مناسبات بین نسلی- تقی آزاد ارمکی

تهیه کننده: محمدی

پایگاه خبری حقوق نیوز - مقالات اجتماعی- شهر و شهر نشینی



+ 0
مخالفم - 0
سرخط خبرها: