حقوق خبر

مقاسه میزان مذهبی بودن مردم در ایران و جهان

متفکرانی چون گلاک و استارک پنج بعد (مناسکی، شناختی، تجربی، پیامدی و اعتقادی) را برای دین قائل بودند.

مقاسه میزان مذهبی بودن مردم در ایران و جهان

 

پایگاه خبری حقوق نیوز

مقاسه میزان مذهبی بودن مردم در ایران و جهان

در مطالعات انجام شده ارزش های جهانی اینگلهارت نیز اعتقاد داشتن به خدا تنها یک جنبه از دین در نظر گرفته شده است. بنابراین طی سؤالاتی از پاسخگویان خواسته شد صرف نظر از رفتن به کلیسا بیان دارند که فردی مذهبی هستند یا خیر؟ یافته ها نشان داد که تقریبا کسانی که خو را «فردی دیندار» معرفی می کنند به طور قابل توجهی از کسانی که به خدا اعتقاد دارند کمتر هستند (دانمارک استثنای جالبی است)، لذا، کمی بیش از یک چهارم ژاپنی ها خودشان را دیندار می دانند و فقط در حدود نیمی از فرانسویان و انگلیسی ها چنین عقیده ای دارند. از سوی دیگر، ایتالیائی ها که در اعتقاد به خدا تقریبا در سطح بالایی قرار می گیرند و بیش از هر یک از ملیت های دیگر دیندار می باشند. در ایالات متحده، مکزیک و آفریقای جنوبی با آن که در زمینه اعتقاد به خدا در بین افراد تفاوتی وجود ندارد، در تعداد «افراد دیندار» که یکی از شاخص های دینداری است اختلاف وجود دارد و ما این روند را که جوانان کمتر دیندار هستند در این سه کشور مانند هر جای دیگر مشاهده می کنیم. در همه کشور ها بدون استثناء، جوانا خود را کمتر از بزرگانشان دیندار می پندارند.

یافته های حاصل از این پرسش در کشور ایران نشان می دهد که 96 درصد از افراد 24-15 سال، 96/8 درصد از افراد 34-25، 95/3 درصد از 44-35، 96/1 درصد از 54-45، 96/3 درصد از 64-55 و 99/3 درصد از 65 سال و بالاتر، خود را فردی مذهبی شمرده اند. این نتیجه به مانند سایر نتایجی که اینگلهارت در اکثر کشور های غربی به دست آمده بود نیز در تناقض است و هیچ رابطه ای دال بر اینکه جوان تر ها خود را کمتر از بزرگسالان دیندار می پندارند وجود ندارد. از طرفی درصد کسانی که در ایران خود را فرد مذهبی معرفی کرده اند در مقایسه با سایر کشور ها بسیار زیاد است و اختلافات محسوسی را با کشور های مورد مطالعه نشان می دهد.

 


 

یافته های موجود نشان می دهد که گرایش دینی در کشور های جهان مدرن و صنعتی رو به افزایش است تا کاهش. به عبارت دیگر، در همه کشور هایی که داده هایی از آن ها داریم، احتمال اینکه فرامادیون اظهار کنند که به خدا اعتقاد دارند و اینکه خود را دیندار معرفی نمایند، در مقایسه با مادیون و التقاطیون کمتراست. جدول زیر به طور کلی با نگاه مقایسه ای بین ایران و مجموع گرایش دینی در دیگر کشور ها رابطه بین جهت گیری ارزشی (مادی، فرا مادی، التقاطی) با دینداری نشان داده شده است.

 


 

یافته های اینگلهارت در این باره نشان دهنده رابطه بین ارزش های مادی و اهمیت خدا که شاخص بسیار حساس بعد دینی-دنیوی در زندگی فرد است، می باشد. به طوری که در کل کشور هایی که در این زمینه یابی شرکت داشته اند، اظهار عقیده به خدا در بین مادیون، دو برابر فرامادیون است.

در جدول سه به طور روشن تر و جزئی تر ارتباط میان سنخهای ارزشی و اهمیت دادن به خدا در زندگی را به طور خاص نشان می دهد.

 


 

یافته های به دست آمده در ایران در سال 1379 (2000 میلادی) در مقایسه با شاخص «همه کشور ها» اصلا قابل مقایسه نیست چرا که حدود 98 درصد اهمیت خدا را در زندگیشان بسیار بالا می دادند. حتی تعداد بسیار اندک باقی مانده (27 نفر، 1/1 درصد) تا حدودی آن دسته از افرادی هستند که در ذکر مذهبشان هیچ تعلقی را بیان نداشته اند. بنابراین داده های به دست آمده در ایران با سایر کشور ها در این زمینه قابل مقایسه نیست، لذا در ایران میان طرفداران ارزش های مادی و اهمیت دادن به خدا ارتباطی وجود ندارد، گرچه باید به اختلاف زمانی گردآوری داده ها بین ایران (سال 2000) و سایر کشور ها (1982-1981) نیز توجه کرد.

مقایسه دینداری مردم در ایران و جهان با توجه به نسل های گوناگون

اینگلهارت بیان می دارد که چنانچه تحولی ارزشی از یک نسل به نسل دیگری که از هنجار های فرهنگی و مذهبی فاصله دارد روی داده باشد، انتظار ما این است که نگرش های غیر مذهبی بیشتری را در میان جوان تر ها مشاهده کنیم. مطابق داده های جدول زیر یافته های تحقیق در سطح جهانی نشان دهنده این معنی است. در همه این کشور ها (از قبیل ایران و بعضی از کشور ها)، هرچه قدر از بزرگسالان به جوان تر ها نزدیک می شویم بر درصدی که بیانگر کاهش اهمیت خدا در زندگی گروه های جوان تر است افزوده می شود. جوان ترین گروه دو برابر و نیم بیشتر از مسن ترین گروه دارای ارزش های مادی است. اینگلهارت بیان می دارد که میزان کاهش اهمیت به خدا در میان جوانان در مقایسه با بزرگ تر ها از یک جامعه به جامعه ای دیگر بسیار متفاوت است. به نظر می رسد این پدیده در اروپای غربی و ژاپن به مراتب بارزتر از آمریکای شمالی و آفریقای جنوبی است. در این کشور ها (ایالات متحده، آفریقای جنوبی و مکزیک) حتی اکثر عظیمی از جوانان بیان می دارند که خدا نقش مهمی در زندگیشان دارد و تفاوت های درصدی کوچکی بین جوانان و بزرگ ترها وجود دارد.

داده های به دست آمده در ایران حتی از سه کشوری که اهمیت بسیار زیادی به خدا می دهند نیز بسیار بالاتر است؛ به طوری که 1/3 درصد از گروه های سنی 24-18 سال، 1/9 درصد از گروه سنی 34-25، 3/5 درصد از گروه سنی 44-35، 1/5 درصد از گروه سنی 54-45، 2/2 درصد از گروه 64-55 سال به اهمیت خداوند ئر زندگیشان اذعان داشته اند. افراد جوان تر در مقایسه با سایر گروه های سنی مسن تر اهمیت بیشتری به خداوند می دهند که این تا حدودی با یافته های اینگلهارت متناقض است.

 

 

در زمینه گرایش دنیوی افراد مورد مطالعه و توجه آن ها به ارزش های فرامادی نوعی وابستگی وجود دارد. این امر حاکی از آن است که این دو گرایش احتمالا بخشی از نشانگان دگرگونی فرهنگی هستند.

در زمینه وضعیت اعتقاد به خدا در گروه های سنی مختلف، یافته ها نشان می دهد که اکثر مردم در همه جوامع می گویند که به خدا اعتقاد دارند مسلما هیچ تفاوت محسوسی میان گروه های سنی وجود ندارد. لیکن در هر یک از کشور های دیگر جوانان کمتر از سالخوردگان مدعی اعتقاد به خدا هستند. در یافته ایران نیز 99/4 درصد از افراد 24-15 سال، 99/7 درصد از گروه سنی 34-25، 99/7 درصد از 44-35 سال، 99/2 درصد 54-45 سال، 98/4 درصد 64-55 و 100 درصد 65 ساله ها و بیشتر، اعتقاد به خداوند داشته اند. همان طوری که مشاهده می شود داده های ایران در مقایسه با تمام کشور ها، بیانگر آن است که پاسخگویان ایرانی (با مجموع 99/4) نسبت به کشور های مورد بررسی حتی کشور های مکزیک (با مجموع 98)، آفریقای جنوبی (99)، ایالات متحده (98)، جمهوری ایرلند (97) ایرلند شمالی (97) اعتقاد بیشتری به خداوند دارند، و در بین گروه های سنی مختلف اختلاف مشهودی دیده نمی شود.

 

 

بیشتر بخوانید:

تجربه نسلی به روایت عبدالله مستوفی در عصر قاجار 1

تجربه نسلی به روایت عبدالله مستوفی در عصر قاجار 2

تجربه نسلی به روایت عبدالله مستوفی در عصر قاجار (قسمت پایانی)

تجربه نسلی به روایت محمدعلی فروغی

مناسبات بین نسلی در حوزه خانواده

مناسبات بین نسلی در حوزه خانواده (قسمت دوم)

مناسبات بین نسلی در حوزه خانواده (قسمت پایانی)

 

منبع: کتاب جامعه شناسی ایران: جامعه شناسی مناسبات بین نسلی- تقی آزاد ارمکی

تهیه کننده: محمدی

پایگاه خبری حقوق نیوز - مقالات اجتماعی

 



+ 0
مخالفم - 0
نظرات : 0
منتشر نشده : 0

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید

سرخط خبرها: