حقوق خبر

مناسبات بین نسلی در حوزه علم (قسمت پنجم)

جامعه شناسان نسل سوم در ایران بعد از انقلاب وارد حوزه رسمی جامعه شناسی شدند. آن ها با وجود بحران های ایجاد شده در جامعه شناسی که هم ریشه ایدئولوژیک داشت و هم سازمانی وارد حوزه جامعه شناسی شدند.

 مناسبات بین نسلی در حوزه علم (قسمت پنجم)
 

پایگاه خبری حقوق نیوز

جامعه شناسان نسل سوم بیشتر در پی استفاده از علم جامعه شناسی در دفاع از شرایط انقلابی بودند. بدین لحاظ است که حوزه های جامعه شناختی مانند جامعه شناسی توسعه، جامعه شناسی انقلاب، جامعه شناسی سیاسی، جامعه شناسی تاریخی و جامعه شناسی تطبیقی رونق گرفت. در کنار این حوزه ها حوزه جدید جامعه شناسی اسلامی هم به میدان آمد.

من نسل سوم را که خودم از آن ها هستم جامعه شناسی بنیادگرا می نامم. جامعه شناسی که به طور بنیادی می خواهد جامعه شناسی را وارونه کند. این جاست که جامعه شناسی می تواند به طور جدی و اساسی مطرح شود و به طرح مجدد مناقشه های قدیم و جدید بپردازد. در این مرحله، مناقشه مشروعیت، کارآیی، و ارتباط با محیط فرهنگی، اجتماعی و سیاسی پیرامونی دوباره مطرح شد. عده ای هم به طبل بی فایدگی جامعه شناسی کوبیدند و همه را دعوت به خواندن متون دینی برای مدیریت جامعه کردند. این نوع نگاه گمراهی مفرطی برای جامعه شناسی به ارمغان آورد؛ زیرا جامعه شناسی را خلاف دین، اخلاق، آئین، مصلحت، امنیت و به اصطلاح انسانیت قرار دادن، کاری ضد جامعه کردن است. از این طریق امکان بازگشت به بنیان ها نیست.

مناقشه فلاسفه در ایران درباره جامعه شناسی (مناقشه های فلسفی) در واقع خارج از حوزه جامعه شناسی قرار داشت. و در این دوره عده ای کوشیدند تا آن را وارد حوزه جامعه شناسی کنند و به سوالات فلسفی، پاسخ جامعه شناختی بدهند؛ این جاست که اساسا یک بازار عجیب و غریبی از جامعه شناسی تولید می شود به طوری که اگر در دوره اول، فلسفه اجتماعی تولید شد (بنیان گزاران) و در دوره دوم چیزی به نام مهندسی اجتماعی تولید شد، در دوره سوم چیزی به نام جامعه شناسی اسلامی و جامعه شناسی فلسفی می خواهد تولید شود. این نوع تأمل نیز جامعه شناسانه نیست و جامعه شناسان نسل سوم مقصرند. آن ها می خواهند که به تحول درونی جامعه شناسی کمک کنند ولی راه را برای طرح مناقشه های بی حاصل برای جامعه شناسی از بیرون هموار کردند. مناقشه های مطرح شده کمتر جامعه شناسانه بود. و تلاش شد تا پاسخ های جامعه شناسانه به آن ها داده شود.

در صورت امکان و ضرورت پاسخ جامعه شناسانه به سوالات فلسفی و شکل گیری حوزه های چون جامعه شناسی فلسفی و اسلامی، دیگر نمی توان مدعی حذف دیگر عرصه های جامعه شناسی بود. به عبارت دیگر، جامعه شناسی اسلامی، کل جامعه شناسی نیست. این حوزه می تواند به عنوان حوزه و زمینه طرح شبهه حوزه دین و دین داران نسبت به جامعه شناسی باشد. می تواند شبه دینی به جامعه شناسی باشد. ما باید بتوانیم مبادی دیگری طراحی و یک فضای دیگری هم تحت عنوان جامعه شناسی اسلامی فراهم کنیم. این مناقشه نیز برای جامعه شناسی به ارث ماند و ماندگار شد.

 

بیشتر بخوانید:

تجربه نسلی به روایت عبدالله مستوفی در عصر قاجار

تجربه نسلی به روایت محمدعلی فروغی

مناسبات بین نسلی در حوزه خانواده

مقاسه میزان مذهبی بودن مردم در ایران و جهان

مناسبات بین نسلی در حوزه علم

 

 

منبع: کتاب جامعه شناسی ایران: جامعه شناسی مناسبات بین نسلی- تقی آزاد ارمکی

تهیه کننده: محمدی

پایگاه خبری حقوق نیوز - مقالات اجتماعی



+ 0
مخالفم - 0
نظرات : 0
منتشر نشده : 0

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید

سرخط خبرها: