امروز: دوشنبه, ۳۱ شهریور ۱۳۹۹ برابر با ۰۳ صفر ۱۴۴۲ قمری و ۲۱ سپتامبر ۲۰۲۰ میلادی
کد خبر: 264135
۹۶۶
۱
۰
نسخه چاپی

قتل عمدی فرزند توسط پدر و مطالبه دیه

پرسش : پدری در تصادف منجر به قتل فرزند خود مقصر شناخته شده است آیا امکان اقامه دعوی و مطلبه دیه از سوی پدر وجود دارد؟

قتل عمدی فرزند توسط پدر و مطالبه دیه

قتل عمدی فرزند توسط پدر و مطالبه دیه

پرسش : پدری در تصادف منجر به قتل فرزند خود مقصر شناخته شده است آیا امکان اقامه دعوی و مطلبه دیه از سوی پدر وجود دارد؟

www.newslaw.ir

نظر اول

امکان شکایت و مطالبه دیه از سوی پدر وجود ندارد و فقط ورثه دیگر به میزان سهم خود حق مطالبه دیه را خواهند داشت، زیرا:

اصولاً متضرر از جرم مفعول بزه می باشد و شخصی که مطالبه دیه می کند باید مضرر از جرم باشد، لذا شخص فاعل که خود نیز عامل ورود ضرر و زیان بوده است نمی تواند مطالبه ضرر و زیان نماید.

شاکی برای اعلام شکایت باید ذی نفع و در مانحن فیه شاکی خود عامل ورود زیان می باشد. گرچه در قتل غیرعمدی پدر از فرزند ارث می برد، لیکن درباره شاکی نمی تواند علیه خود اقدام به طرح شکایت کند چه اولاً : ذی نفع نمی باشد چون نمی تواند از خود مطالبه دیه نماید.

ثانیاً : در صورتی که بخواهد از خود مطالبه نماید باید دیه را به خود بپردازد و نیازی به مراجعه به دادگستری ندارد و از طرفی به لحاظ این که پدر ثالث محسوب نمی شود دیه را پرداخت نمی کند.

نظر دوم

امکان مطالبه دیه و شکایت از سوی پدر وجود دارد ، زیرا :

پدر به عنوان شخصی که متضرر از جرم است این حق را دارد که در محاکم اقامه حق نماید، چرا که با فوت فرزند، پدر از وی ارث می برد و از این لحاظ ذی نفع در طرح دعوا می باشد. چه بسا جرائمی که با شکایت شاکی شروع می شود، لیکن در حین رسیدگی، شاکی به عنوان متهم تحت تعقیب قرار می گیرد چنانکه در پرونده های برقراری رابطه نامشروع و سرقت این گونه است.

برای متهم این امکان فراهم شده است که در دادگاه اظهاراتی بر خلاف حق خود و به عبارت دیگر به ضرر خود بیان نماید، یعنی اقرار نماید این حق برای پدر متهم به جرم وجود دارد که با اعلام جرم علیه خود شروع به رسیدگی را درخواست نماید و چه بسا جرائمی که با اعلام متهم شروع می شود و بند «ب» ماده 65 قانون آیین دادرسی کیفری نیز موید این امر است.

اصولاً جمع اشخاص متعدد در یک نفر با اشکالی مواجه نیست و در حقوق مدنی چنین امری پیش بینی شده است که یک نفر می تواند هم بایع و هم مشتری باشد، لذا با تطبیق آن در امور کیفری می توان گفت که یک شخص می تواند شاکی و در عین حال متهم باشد.

پذیرش شکایت دارای نتایج مفیدی خواهد بود که تالی فاسد عدم پذیرش را ندارد چناچه اگر پدر را به عنوان شاکی بپذیریم بخشی از دیه در مالکیت وی وارد می شود و در صورت فوت وی به ارث می رسد و اگر مشارالیه را به عنوان شاکی نپذیریم چون در مثال مطروحه تنها وارث مادر می باشد تماماً دیه ناشی از فوت به مادر تعلق می گیرد.

با این که ممکن است در بدو امر شاکی پرونده مقصر شناخته شود، اما ممکن است طی مراحل رسیدگی اشخاص دیگری مقصر شناخته شود.

در تبصره ماده 307 قانون مجازات اسلامی ضمان پیش بینی شده است و ممکن است شرکت هایی وجود داشته باشند که خسارت وارده به دیگران به وسیله اشخاص دیگر را جبران کنند. با این وصف شاکی با این که خود عامل ورود زیان می باشد، لیکن با اثبات آن حق مراجعه و مطالبه از ضمان جریره را پیدا می کند.

قانون بیمه اجباری اشخاص ثالث با اینکه خسارت وارد شده به زیان دیدگان سرنشین اتومبیل بیمه گذار را که رابطه نسبی با وی داشته اند قابل جبران و پرداخت نمی داند، لیکن این قانون مسئولیت بیمه گر را استثنا کرده است و دلیل ممنوعیت اقامه طرح دعوا از سوی چنین شاکی نمی باشد بلکه به عکس مفهوماً حاکی از امکان مطالبه می باشد.

ماده 880 قانون مدنی، قتل عمد را ازموانع ارث دانسته است، بنابراین قتل غیر عمد از مواع ارث نیست، پس شاکی پس از فوت فرزند خود از وی ارث می برد یکی از انواع ارث دیه است، بنابراین با وصف مراتب مزبور شاکی حق اعلام شکایت و مطالبه دیه را دارد.

www.newslaw.ir

نظر کمیسیون نشست قضایی (2) جزایی

با توجه به تبصره 3 ماده 295 قانون مجازات اسلامی و ماده 616 همین قانون قتل موضوع سوال از نوع شبه عمد است و طبق ماده 304 قانون مذکور خود قاتل مسئول پرداخت دیه است، بنابراین هر چند پدر ولی دم یا جزء اولیای دم محسوب می شود، ولی به لحاظ این که خود او مسئول پرداخت دیه است در رابطه با سهم پدر ، دیه قابل مطالبه نیست و سایر اولیای دم می توانند به نسبت سهم خود مطالبه دیه بنمایند. مواد 9 و 11 و 12 قانون آیین دادرسی، دادگاه های عمومی و انقلابی که ناظر به طرح دعوا از سوی متضرر از جرم می باشد مربوط به تعدد واقعی شاکی و متهم است نه تعداد اعتباری آنان.

    دیدگاه

    شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید



    کد امنیتی کد جدید