برای اینکه بدانید فرد گوشه گیری هستید یا نه این مطلب را بخوانید!

انزوا طلبی یا گوشه گیری

انزوا طلبی یک نوع اختلال اضطرابی است که در آن فرد احساس ترس می‌کند و اغلب از مکان‌ها یا موقعیت‌هایی که باعث وحشت او می‌شود و در او ایجاد حس به دام افتادن، درماندگی و یا خجالت زدگی می‌دهد، دوری می‌ نماید.

با ترس از مکان‌های شلوغ، شما از شرایط واقعی یا پیش بینی شده‌ ای چون استفاده از وسایل نقلیه عمومی، حضور در فضاهای باز یا بسته، ایستادن در صف و یا بودن در شلوغی وحشت دارید.

اضطراب از ترسی ناشی می‌شود که در حالت اضطراب پیشرفته راه آسانی برای رهایی از آن، وجود ندارد و نمی توان به دنبال کمک بود.

اغلب افرادی که دچار ترس از مکان‌های شلوغ می‌باشند؛ بعد از چند حمله هراس آمیز، به ترس پیشرفته مبتلا می‌گردند، که منجر به ترس آن‌ها از حمله بعدی و خودداری از مکانی که حادثه رخ داده است، می‌ شود.

افراد مبتلا به انزوا طلبی اغلب در مکان‌ های عمومی، به ویژه در جاهای شلوغ، به سختی احساس امنیت می‌ کنند.

ممکن است احساس کنند که به یک همدم از جمله یک دوست و یا یک نفر از بستگان نیاز دارند که همراه او به مکان‌ های عمومی برود.

این ترس زمانی طاقت فرسا می‌شود که شما قادر به ترک خانه نباشید.

درمان انزوا طلبی چالش برانگیز است، به این دلیل که معمولا به معنای مبارزه با ترس خود می‌باشد. اما با صحبت درمانی (روان درمانی) و دارو می‌ توانید از دام انزوا طلبی رها شوید و زندگی لذت بخش تری را تجربه نمایید.

علائم و نشانه های گوشه گیری و انزوا طلبی

علائم متداول انزوا طلبی عبارتند از:

• بدبین هستند

• از معاشرت خودداری می‌کنند.

• طاقت مواجهه با انتقاد را ندارند.

• افرادی که گوشه گیری می‌کنند اعتماد به نفس پایینی دارند.

• احساس بی کفایتی و بی ارزشی دارند.

• خود را آزرده نشان می‌دهند.

• دید مبالغه آمیزی به شکست دارند.

• از صمیمیت گریزانند.

• دوستان کمی دارند.

• حساسیت زیادی نسبت به انتقاد دارند.

• اعتماد و وفاداری دیگران نسبت به خودش را می‌آزماید.

• با رویا و خیال پردازی بیشتر از واقعیت سر و کار دارند.

• از فعالیت‌های گروهی خودداری می‌کنند.

• پیش بینی منفی به شروع روابط دارند.

• فرار از ارتباطات در آن‌ها احساس ملال و اندوه ایجاد می‌کند.

اختلالات اضطرابی و انزوا طلبی

برخی افراد علاوه بر انزوا طلبی به اختلالات اضطرابی هم مبتلا می‌باشند. اختلال اضطرابی نوعی از اختلالات هراسی هستند که در آن فرد حملات ناگهانی از ترس شدید را تجربه می‌کند که در عرض چند دقیقه به اوج خود می‌رسد و باعث تشدید علائم فیزیکی (حملات اضطرابی) می‌شوند.

ممکن است تصور کند فرد مبتلا به این حمله کاملا کنترل خود را از دست داده و حمله قلبی و یا حتی مرگ به او دست داده است. ترس از حمله اضطرابی بعدی فرد را از قرار گرفتن در شرایط مشابه و یا مکانی که این اتفاق رخ داده است منع می‌کند تا از حملات پنیک بعدی جلوگیری نماید.

انزوا طلبی می‌تواند به شدت توانایی شما را برای معاشرت، کار، شرکت در رویدادهای مهم و حتی مدیریت جزئیات زندگی روزمره از جمله کارهای در حال اجرا محدود نماید.

اجازه ندهید انزوا طلبی جهان شما را کوچک‌تر کند. چنانچه این علائم را در خود مشاهده می‌کنید حتما با یک روانشناس مشورت نمایید.

دلایل گوشه گیری و انزوا طلبی

داشتن اختلال پنیک و یا سایر انواع فوبیا و یا تجربه حوادث استرس زا در زندگی، می‌تواند نقش مهمی در پیشرفت انزوا طلبی داشته باشد.

انزوا طلبی معمولا قبل از سن ۳۵ سالگی آغاز می‌شود، اما بزرگسالان مسن‌تر نیز می‌توانند آن را تجربه کنند. خانم‌ها اغلب بیشتر از آقایان با انزوا طلبی روبه‌رو می‌شوند. علاوه بر اختلال پنیک و یا سایر ترس‌ها، فاکتورهای خطر انزوا طلبی شامل موارد زیر می‌باشند:

• داشتن زمینه عصبی یا اضطراب

• تجربه حوادث پراسترس زندگی از جمله مورد تهمت واقع شدن، از دست دادن والدین و یا مورد حمله قرار گرفتن.

• داشتن بستگانی که مبتلا به بیماری انزوا طلبی باشند.

ریشه‌ های انزوا طلبی و گوشه گیری

• الگوهای تربیتی کنترل گرانه: والدینی که قدرت استقلال به کودک نمی‌دهند و مرتبا او را چک می‌کنند و با تعریف باید و نبایدهای غیر ضروری رفتار کودک را کنترل می‌کنند او را مستعد انزواطلبی می‌کنند.

• خلق و خوی اولیه خجالتی بودن: همه کودکان با یک ویژگی ثابت به دنیا نمی‌آیند. پایه‌های زیستی و ژنتیکی در نوع رفتار آن‌ها تاثیر دارد. برخی کودکان از ابتدای تولد با الگوهای زیستی دوری گزینی واکنش نشان می‌دهند. معمولا از غریبه‌ها روی بر می‌گردانند و پشت والدین خود قایم می‌شوند و از پاسخ دادن به سوالات امتناع می‌کنند. این کودکان می‌توانند زمینه‌های گوشه گیری را داشته باشند.

• نداشتن اعتماد به نفس: افرادی که استقلال طلبی و فردیت آن‌ها در سنین کودکی به درستی ارضا نشده و درک درست و کاملی از توانمندی‌های خود ندارند و تصویر ذهنی که از خود دارند مغشوش و ضعیف است، مستعد انزواطلبی هستند.

• مشکلات خانوادگی: خانواده‌هایی که با انبوهی مشکلات رفتاری، مالی، بزهکاری یا رویدادهایی مثل طلاق و اعتیاد مواجهند کودک را در بستر انزوا طلبی و ابتلا به افسردگی می‌توانند قرار دهند. برای کسب اطلاعات در زمینه علائم افسردگی کلیک کنید.

• ترس از نتیجه: افرادی که توان رویارویی با واقعیت را ندارند و شکست را به عنوان بخشی از واقعیات زندگی نمی‌پذیرند یا در ذهن خود واگویه‌های منفی نسبت به انتقاد دارند می‌توانند جزو انزواطلبان قرار گیرند.

عوارض گوشه گیری و انزوا طلبی

• انزوا طلبی می‌تواند به طور اساسی فعالیت های زندگی شما را محدود کند. چنانچه انزوا طلبی شما حاد باشد، شما حتی قادر نخواهید بود خانه خود را ترک کنید.

• بدون درمان، بعضی از افراد برای سال ها خانه نشین می‌شوند.

• شما قادر به ملاقات خانواده و دوستان، رفتن به مدرسه یا محل کار، انجام کارهای در حال اجرا و یا شرکت در فعالیت های روزمره طبیعی، نخواهید بود.

ممکن است برای کمک گرفتن به سایرین وابسته شوید. انزوا طلبی می‌تواند منجر به موراد زیر گردد یا با آن ها همراه باشد:

• افسردگی

• سایر اختلالات روانی، از جمله سایر ترس ها و دیگر اختلالات اضطرابی

• سوء مصرف الکل و یا دارو را به منظور کنار آمدن با ترس، گناه، ناامیدی، انزوا و تنهائی

علل انزواطلبی در کودکان و نوجوانان

• تحقیر شدن کودک در جمع‌های مختلف و شکست خوردن کودک و نوجوان در جنبه‌های مختلف تحصیلی، خانوادگی

• به کارگیری شیوه‌های تربیتی سخت‌گیرانه و وسواس‌گونه برای کودک و نوجوان

• فشارهای روانی زیاد در محیط خانه و مدرسه و نداشتن امنیت روانی

• کمبود محبت از جانب خانواده و محیط مدرسه

• اختلالات یادگیری، اختلال در تکلم و گوش

• سرزنش کردن بیش از حد کودک و نوجوان

• بیماری‌های جسمانی و یا نقص عضو از جمله علل گوشه گیری

راه های درمان گوشه گیری

• توانمندی‌ های خود را مرور کنید: یکی از ریشه‌های اصلی انزوا طلبی عدم شناخت فرد از خود است. شناخت آگاهانه از سایه روشن‌های شخصیتی، پذیرش ضعف‌ها و استمرار در به خاطر داشتن نقاط قوت می‌تواند فرد را از درون قدرت بخشد.

• مهارت‌های اجتماعی خود را تقویت کنید: برخی از علت‌های ترس از رابطه در انزواطلبان ناشی از عدم داشتن مهارت اجتماعی آن هاست. انزوا طلبان با یادگیری شیوه‌های شروع، ادامه و پایان یک رابطه و مهارت‌های ارتباطی بخش کثیری از ترس‌های خود را می‌توانند مدیریت کنند.

• خود را در فضای معاشرت با دیگران قرار دهید: ترس از انتقاد یا طرد شدن نوعی ترس پیش بینانه منفی از رویدادهاست. انزوا طلبان با مواجهه سازی و حساسیت زدایی خود می‌تواند دریابد که همیشه آنچه می‌اندیشید محقق نمی‌شود.

• تفکرات بی‌ارزش خود را ارزیابی کنید: مرور شناخت‌های ناقص و تفکرات ناکارامد مثل من خوب نیستم، من ناکاملم، من بی کفایتم یا ... فرصتی می‌دهد تا فرد آگاهانه برداشت‌ها و ادراکات غیر منطقی خود را سامان بخشد.

• از یک درمانگر راهنمایی بگیرید: گاهی ریشه‌های انزواطلبی عمیق‌تر از آن است که فرد به تنهایی بتواند آن را بهبود بخشید. لذا صحبت با یک یا درمان گر و بهره‌مندی از جلسات مشاوره افسردگی گزینه مناسبی برای درمان خواهد بود.