عملیات طوفان الاقصی حماس؛ غافلگیرکننده برای اسرائیل اما نه بدون دلیل برای فلسطینیان

به گزارش الجزیره به نظر می رسد که مقامات اسرائیلی در عملیات طوفان الاقصی حماس در روز شنبه غافلگیر شده اند. علاوه بر شلیک موشک، جناح فلسطینی همچنین جنگنده های خود را از نوار غزه به جنوب اسرائیل فرستاد، جایی که آنها به اهداف نظامی حمله کردند، برای مدت کوتاهی کنترل برخی شهرک های اسرائیلی را به دست گرفتند و ده ها غیرنظامی و سرباز را به گروگان گرفتند.

برخی حمله حماس را شکست عظیم ارتش و دستگاه اطلاعاتی اسرائیل خوانده اند. دیگران، عمدتاً دیپلمات‌ها و رهبران سیاسی غرب و فراتر از آن، آن را یک اقدام تروریستیِ غیر قابل تحریک خوانده‌اند و در عین حال تأکید می‌کنند که اسرائیل حق دفاع از خود را دارد.

اما هیچ چیز در مورد این عملیات طوفان الاقصی غافلگیر کننده یا بی دلیل نیست. این تنها نتیجه شکاف های موجود در اقدامات امنیتی اسرائیل نیست. این پاسخی است که می توان از مردم فلسطین انتظار داشت، مردمی که ده ها سال است با حکومت استعماری و اشغال شهرک نشینان اسرائیل مواجه بوده اند.

قوانین بین المللی دولت ها را از «هر گونه اشغال نظامی، هرچند موقت» منع می کند. قطعنامه 37/43 مجمع عمومی سازمان ملل متحد همچنین مجدداً تأکید می‌کند که مردمی که برای استقلال و رهایی از حکومت استعماری مبارزه می‌کنند، حق دارند این کار را با استفاده از همه ابزارهای موجود، از جمله مبارزه مسلحانه انجام دهند.

به عبارت دیگر، عملیات طوفان الاقصی بخشی از مبارزه مسلحانه فلسطینیان است که توسط اشغالگری و استعمار اسرائیل برانگیخته شده است.

همچنین تعجب آور نیست که جناح های مسلح فلسطینی بر تاکتیک های نامتقارن و پنهان کاری تکیه می کنند. دلیل آن این است که آنها در مقابل یکی از پیچیده ترین و با خوب ترین بودجه نیروهای مسلح در جهان قرار دارند.

اینکه این عملیات از غزه آغاز شد نیز تعجب آور نیست. ادوارد سعید محقق فلسطینی-آمریکایی فقید زمانی غزه را هسته اساسی مبارزات فلسطینیان نامید. این مکان فقیرانه و شلوغی است که عمدتاً توسط آوارگان فلسطینی اخراج شده از خانه‌های خود در جریان نکبت 1948 زندگی می‌کنند. قبلاً اولین انتفاضه را به وجود آورد و در چند دهه گذشته میزبان بخش عمده‌ای از مقاومت مسلحانه فلسطین بوده است.

غزه 16 سال است که تحت محاصره قرار دارد که تلفات سنگینی بر مردم آن وارد کرده است، اما نتوانسته است اراده آنها برای مقاومت را از بین ببرد. این محاصره پس از پیروزی حماس در انتخابات شورای قانونگذاری فلسطین در سال 2006 اعمال شد، اما رقیب فلسطینی آن، فتح، همراه با اسرائیل و حامیانش توطئه کردند تا از قدرت گرفتن آن جلوگیری کنند.

پس از چندین ماه درگیری، حماس در ژوئن 2007 توانست کنترل کامل غزه را به دست گیرد، به همین دلیل اسرائیل و شرکای آن تصمیم گرفتند فلسطینی های ساکن در آن را به طور دسته جمعی مجازات کنند.

بیش از 16 سال است که ساکنان غزه آزادی رفت و آمد ندارند. آنها می توانند از طریق پست های بازرسی تحت کنترل اسرائیل در صورت داشتن مجوز کار اسرائیلی یا در موارد نادر اگر مجوزهای ویژه ای از سوی اسرائیل برای دریافت درمان پزشکی در کرانه باختری اشغالی به دلیل شرایط تهدید کننده زندگی دریافت کرده باشند، خارج شوند. برای عزیمت به هر نقطه دیگری از جهان، آنها باید ویزای معتبری داشته باشند که دریافت آن برای افراد بدون تابعیت دشوار است و سپس تصمیمات خودسرانه مقامات مصری برای بستن گذرگاه مرزی رفح و ممانعت از ورود فلسطینیان را اتخاذ شد.

این محاصره اقتصاد غزه را تقریباً به بن بست رسانده است. امروز نزدیک به نیمی از جمعیت بیکار هستند. در میان جوانان، نرخ بیکاری بیش از 60 درصد است.

عرضه غذا نیز به دلیل محاصره محدود شده است. از سال 2007 تا 2010، مقامات اسرائیلی برای سوءتغذیه و در عین حال محدود کردن دسترسی مردم به غذا اقدام کردند.

امروزه، طبق برنامه جهانی غذا، بخش قابل توجهی از جمعیت ناامن غذایی هستند. در سال 2022، 1.84 میلیون نفر در سراسر فلسطین - یک سوم جمعیت - غذای کافی برای خوردن نداشتند. در میان این افراد، 1.1 میلیون نفر به شدت ناامن غذایی در نظر گرفته شدند که 90 درصد آنها در غزه زندگی می کردند.

این نوار همچنین از بحران انرژی رنج می برد. ممنوعیت اسرائیل برای ورود سوخت به غزه به معنای محدود شدن شدید تولید برق است. در سال 2023، غزه تنها 13 ساعت در روز برق داشته است. در سال‌های 2017 و 2018، این میزان به هفت ساعت در روز کاهش یافت.

این به نوبه خود باعث ایجاد مشکلات شدید در تامین آب و فاضلاب شده است. خاموشی های مداوم مانع از عملکرد صحیح تصفیه خانه ها شده است. در نتیجه، فاضلاب تصفیه نشده به سادگی به دریای مدیترانه سرازیر می شود.

سفره های زیرزمینی غزه، منبع اصلی آب آن، نیز تقریباً تخلیه شده و توسط آب دریا و فاضلاب آلوده شده است. بخش قابل توجهی از همه بیماری های گزارش شده در غزه ناشی از دسترسی ضعیف به آب سالم است.

این محاصره همچنین به امکانات پزشکی نوار غزه آسیب وارد کرده است. بیمارستان ها فاقد تجهیزات اولیه، تجهیزات و زیرساخت ها هستند و قادر به رسیدگی به موارد شدید یا ارائه مراقبت های مناسب برای بیماران مزمن نیستند.

سپس کمپین های معمول نظامی اسرائیل است. اسرائیل حملات خود به این منطقه را با این ادعا که آنها در تعقیب مبارزان فلسطینی هستند توجیه می کند. با این حال، به طور سیستماتیک غیرنظامیان و زیرساخت‌های غیرنظامی مانند ساختمان‌های مسکونی، بیمارستان‌ها، مدارس، تصفیه‌خانه‌های آب و غیره را هدف قرار می‌دهد و زندگی در غزه را بیش از پیش غیرقابل تحمل می‌کند.

تأثیر روانی همه اینها را نمی توان دست کم گرفت، به ویژه در میان جوانان، که احساس ناامیدی و ناراحتی روانی شدیدی دارند. همانطور که یک جوان فلسطینی در غزه در مصاحبه ای در سال 2013 گفت: هر روز در اینجا مبارزه ای است برای جلوگیری از از دست دادن ذهن خود. متوجه خواهید شد که جوانان غزه اغلب به دانشگاه می روند و بعد از آن به صورت داوطلبانه کارآموزی می کنند یا سازمان هایی ایجاد می کنند. همه این کارها برای این است که از نظر ذهنی مشغول بمانید و رسیدن به نقطه اجتناب ناپذیر را به تاخیر بیندازید.

اما این همه سال فاجعه و رنج روحیه مقاومت فلسطین را از بین نبرده است. توجیه رسمی عملیات حماس، هتک حرمت توسط اسرائیلی ها به مسجد الاقصی، سومین مکان مقدس اسلام، و افزایش خشونت شهرک نشینان علیه فلسطینیان بود. اما با توجه به اینکه چقدر برنامه ریزی خوبی به نظر می رسد، احتمالاً عملیات طوفان الاقصی از قبل از حوادث اخیر در بیت المقدس و کرانه باختری در حال انجام بوده است.

در واقع، آنچه به نظر می‌رسد بزرگترین واکنش نظامی فلسطینیان در دهه‌های اخیر، تحولی اجتناب‌ناپذیر، اقدامی مقاومتی و واکنشی به رنج مردم غزه تحت محاصره و اشغال وحشیانه بود. این بخشی از مبارزه فلسطین برای آزادی است و جایگاه غزه را در قلب آن مستحکم می کند.