امروز: چهارشنبه, ۱۳ آبان ۱۴۰۵ برابر با ۲۳ جمادى الأول ۱۴۴۸ قمری و ۰۴ نوامبر ۲۰۲۶ میلادی

فلسفه مدرن

امانوئل کانت؛ زندگی، آثار و اندیشه‌های فیلسوف بزرگ عصر روشنگری

مقدمه امانوئل کانت (Immanuel Kant)، فیلسوف برجسته آلمانی، یکی از تأثیرگذارترین متفکران تاریخ فلسفه غرب است. او با طرح پرسش‌هایی بنیادین درباره شناخت، اخلاق، آزادی، زیبایی‌شناسی و سیاست، مسیر فلسفه مدرن را دگرگون کرد و تأثیر اندیشه‌هایش تا امروز در…
۴ ساعت پیش

زندگینامه دیوید هیوم و نظریات فلسفی او؛ از تجربه‌گرایی تا شک‌گرایی

مقدمه دیوید هیوم یکی از تأثیرگذارترین فیلسوفان عصر روشنگری اسکاتلند است که اندیشه‌های او درباره شناخت، تجربه، علیت، اخلاق، دین و طبیعت انسان، مسیر فلسفه مدرن را تغییر داد. اهمیت هیوم فقط به این دلیل نیست که با برخی باورهای فلسفی زمان خود مخالفت کرد؛…
۲ هفته پیش

کمدی سیاه چیست؟ راز خندیدن به مرگ، پوچی و تابوهای اجتماعی

مقدمه آیا می‌توان به مرگ خندید؟ آیا رنج و فاجعه جایگاهی برای شوخی دارند؟ کمدی سیاه یا طنز تلخ، گونه‌ای از شوخ‌طبعی است که دقیقاً به همین پرسش‌ها پاسخ می‌دهد. این ژانر که با نام‌های دیگری همچون طنز دارک، طنز چوبه‌دار (gallows humor) یا طنز بیمارگونه…
۲ ماه پیش

قرارداد اجتماعی ژان ژاک روسو: تبارشناسی آزادی، اراده عمومی و پایه‌های مشروعیت سیاسی

مقدمه بحران مشروعیت سیاسی و جست‌وجو برای یافتن منشأ عادلانه قدرت، همواره یکی از بنیادی‌ترین دغدغه‌های فلسفه سیاسی بوده است. در میان فیلسوفان عصر روشنگری، ژان ژاک روسو (Jean-Jacques Rousseau) با نگارش اثر جریان‌ساز خود، قرارداد اجتماعی (Du contrat…
۳ ماه پیش

سید حسین نصر؛ فیلسوف سنت در عصر فناوری

مقدمه سید حسین نصر (زاده ۱۳۱۲ در تهران)، فیزیکدان فارغ‌التحصیل از دانشگاه MIT و فیلسوفی است که در کانون تضادهای دنیای مدرن بالیده است. او که در ابتدا برای تحصیل در علوم تجربی به غرب رفت، در قلب دنیای مدرن به این نتیجه رسید که علم جدید، علی‌رغم…
۱۰ ماه پیش

بودیسم در جهان معاصر: چالش‌ها و تطبیق‌ها در مواجهه با مدرنیته و سکولاریسم

مقدمه بودیسم، به عنوان یک سنت فلسفی و دینی که ریشه در تجربه‌های بیداری سیدهارتا گوتاما در سده پنجم پیش از میلاد دارد، همواره در طول تاریخ با فرهنگ‌ها و بافتارهای گوناگون انطباق یافته است. با این حال، شاید هیچ دوره‌ای به اندازه عصر حاضر، که با سیطره…
۱۱ ماه پیش

سارتر، نیگل و کامو: سه روایت از فلسفه پوچی و معنای آن

بسیاری به اشتباه گمان می‌کنند که آلبر کامو از «پوچی» همان بی‌معنایی مطلق زندگی را در نظر دارد، اما او در واقع چنین چیزی نمی‌گوید. کامو معتقد است که زندگی تنها در صورتی پوچ به نظر می‌رسد که از زاویه خاصی به آن نگاه کنیم. نکته کلیدی که اغلب نادیده…
۱ سال پیش

از دنیای عرفان تا فلسفه مدرن: زهد در اندیشه حافظ و نیچه

مقدمه حافظ با انتقاد از‌ زهدپيشگی و در‌ عـين حـال تـمجيد از زاهدمنشی منتهی به سرمستی كشف و شهود، مبلّغ‌گونه‌ای از زهد است كه‌ ريشه در آداب و مناسک مذهبی دارد. در تفكر نـيچه، دوگونه زهد به‌ طور كلی از‌ يكديگر تفكيك‌پذير است: زهد‌ مثبت‌ و زهد منفی.…
۶ سال پیش

فلسفه سیاسی هابز و تأثیرات آن در تفکر سیاسی مدرن

توماس هابز کیست و اصول نظریاتش توماس هابز (Thomas Hobbes)، فیلسوف و نویسنده انگلیسی قرن هفدهم، یکی از شکل دهندگان بزرگ اصول نظریه قدرت و سیاست است. نظریات هابز درباره قدرت و سیاست بسیار تأثیرگذار بوده و در حوزه های مختلفی از جمله فلسفه سیاسی، فلسفه…
۶ سال پیش

سیر تاریخی سوسیالیسم

اندیشه سوسیالیسم و سیر تاریخی آن سوسیالیسم در مقام یک جنبش سیاسی مدرن در دهه های آغازین و میانی قرن نوزدهم سربرآورد. اما در مقام یک اندیشه می توان رد آن در زمان های بسیار دورتر در اسطوره، فلسفه و الاهیات پیدا کرد. سوسیالیسم در ساده ترین معنایش، باور…
۷ سال پیش