باستان
سقراط: زندگی و اندیشههای یک فیلسوف بیبدیل
مقدمه سقراط (۴۷۰-۳۹۹ پیش از میلاد) یکی از تأثیرگذارترین فیلسوفان تاریخ بشریت است که با وجود عدم نگارش حتی یک سطر مکتوب از خود، بنیانگذار سنتی فکری شد که تا به امروز ادامه دارد. آنچه ما امروز از سقراط میدانیم، عمدتاً از طریق نوشتههای شاگردانش،…۴ روز پیش
جراحی پلاستیک: تاریخچه، انواع و کاربردهای نوین
مقدمه جراحی پلاستیک یکی از شاخههای تخصصی پزشکی است که به بازسازی، ترمیم و تغییر شکل ظاهری بدن انسان میپردازد. واژه «پلاستیک» در این اصطلاح از کلمه یونانی plastikos به معنای «شکل دادن» یا «قالبگیری» گرفته شده است و هیچ ارتباطی با ماده پلاستیک…۴ روز پیش
عجایب هفتگانه صوتی دنیا؛ جاذبههایی که باید شنیده شوند
مقدمه بیشتر مردم جهان آرزو دارند روزی بتوانند شگفتیهای مشهور دنیا را از نزدیک ببینند؛ از کولوسئوم ایتالیا گرفته تا تاج محل هند. اما جهان فقط با چشم تجربه نمیشود؛ برخی از شگفتانگیزترین جلوههای طبیعت و حیات، نه در تصویر، بلکه در صدا نهفتهاند. در…۶ روز پیش
همه چیز درباره تاریخ شگفتانگیز تاشکند
مقدمه تاشکند، پایتخت کنونی ازبکستان، یکی از کهنترین مراکز شهری آسیای مرکزی بهشمار میرود؛ شهری که تاریخ آن با تحولات بزرگ سیاسی، اقتصادی و فرهنگی این منطقه گره خورده است. بر پایه پژوهشهای باستانشناسی و منابع تاریخی، پیشینه سکونت در محدوده تاشکند…۵ ماه پیش
خطوط نازکا؛ پیام تمدنی گمشده یا هنر آیینی؟
مقدمه در پهنه فلات مرتفع و بایر «ریو گرانده د نازکا» در جنوب پرو، یکی از خیرهکنندهترین میراثهای بشری نهفته است که برای قرنها از دیدگان پنهان مانده بود. خطوط نازکا، مجموعهای از صدها ژئوگلیف (نقوش زمینی) عظیم است که توسط تمدن نازکا در فاصلهی بین…۶ ماه پیش
کاخ آپادانا شوش؛ شاهکار معماری هخامنشی که هنوز شگفتزده میکند
مقدمه کاخ آپادانای شوش یکی از مهمترین و شناختهشدهترین بناهای معماری هخامنشی است که در دوره داریوش یکم، پادشاه بزرگ هخامنشی، در اوایل قرن پنجم پیش از میلاد ساخته شد. شوش در آن زمان یکی از پایتختهای اصلی شاهنشاهی بود و داریوش این کاخ را بهعنوان…۷ ماه پیش
چرا آتشگاه اصفهان باید در لیست دیدنیهای شما قرار بگیرد؟
مقدمه آتشگاه اصفهان یکی از آثار تاریخی ارزشمند ایران است که در نزدیکی این شهر و بر فراز تپهای باستانی واقع شده است. این بنا که به دوران ساسانیان نسبت داده میشود، نه تنها از منظر معماری بلکه از نظر تاریخی نیز حائز اهمیت بسیاری است. آتشگاه، به عنوان…۹ ماه پیش
بازار در ایران باستان؛ نقطه تلاقی تمدنها
مقدمه: جایگاه بازار در ساختار تمدنی ایران باستان بازار در ایران باستان نهتنها محلی برای خرید و فروش کالا بود، بلکه نقشی فراتر از اقتصاد در ساختار اجتماعی، فرهنگی و سیاسی جامعه ایفا میکرد. ایران باستان، با قرار گرفتن در موقعیت جغرافیایی ممتاز میان…۹ ماه پیش
نگاهی به مقبره کوروش؛ چرا این مکان از سایر شاهان هخامنشی متمایز است؟
آرامگاه کوروش کبیر در دشت پاسارگاد با تمام شکوه و جلال ۲۵۰۰ساله خود هنوز یک معمای هیجانانگیز باستانی محسوب میشود زیرا با مقبره تمام شاهان دیگر هخامنشی تفاوتی اساسی دارد. مقبرهای شبیه به یک کلبه با سقف شیروانی بر روی سکوهای پلهای که هیچ شباهتی با…۱ سال پیش
از دریاچه ای عظیم به کویری بی پایان: نگاهی به تغییرات اقلیمی عجیب ایران
باستانشناسی پارینهسنگی، یکی از چالشبرانگیزترین حوزههای مطالعات تاریخی است که به بررسی حیات انسان در دوران پیش از تاریخ، شیوههای سازگاری با محیط، تغییرات زیستمحیطی و مسیرهای مهاجرتی نخستین انسانها میپردازد. در ایران، با وجود پیشینهای طولانی…۱ سال پیش
همه چیز درباره سال کبیسه؛ آیا سال 1404 کبیسه است؟
سال کبیسه یکی از مهمترین مفاهیم در دانش گاهشماری است که برای حفظ دقت تقویم و تطبیق آن با گردش زمین به دور خورشید مورد استفاده قرار میگیرد. این مفهوم که ریشه در دانش نجوم باستان دارد، در تمام تقویمهای رایج جهان از جمله هجری شمسی، میلادی و قمری به…۱ سال پیش
نوروز یعنی آغازی نو! رمزگشایی از نام و ریشه شناسی این جشن باستانی
برای پاسخ به این سوال باید به یکی از سنن کهن نوروز برگشت: سفرهٔ هفت سین. سفرهٔ هفت سین یکی از آیینهای اصلی نوروز است که نمادهای زایش و نو شدن طبیعت را به نمایش میگذارد. این سنت دیرینه جلوهگر معنای نام نوروز یعنی «روز نو» و آغاز سالی تازه است.…۱ سال پیش
کمبوجیه، فرزند کوروش: رازهای شخصیت و مرگ او در تاریخ
کمبوجیه دوم، فرزند ارشد کوروش بزرگ، دومین پادشاه سلسله هخامنشی است که نقشی کلیدی در تاریخ ایران باستان ایفا کرد. پس از مرگ کوروش بزرگ، کمبوجیه دوم در سال ۵۳۰ پیش از میلاد به تخت نشست. او با فتح مصر و الحاق این سرزمین به امپراتوری هخامنشی، نام خود را…۱ سال پیش
تعبیر خواب در تاریخ: چگونه رویاها سرنوشت پادشاهان را رقم میزدند؟
خواب و رویا در ایران اهمیت فراوان داشته است و حتی برخی از پادشاهان در دربار خود معبران خواب داشتند. این خوابها مدتها پادشاهان را به فکر فرو میبردند و پایه بسیاری از جنگها، ازدواجها، تولد و مرگ... با خواب و تعبیر آن رقم میخورد. خواب در تاریخ…۱ سال پیش
زمان منفی: آیا یک واقعیت علمی است یا فقط یک توهم کوانتومی؟
از گذشتههای دور، مفهوم زمان همواره در ذهن بشر بهعنوان پدیدهای خطی و رو به جلو درک شده است. از ساعتهای شنی باستانی گرفته تا ساعتهای اتمی مدرن، زمان بهعنوان مرزی تزلزلناپذیر برای رویدادها تعریف شده است. اما اکنون، پژوهشگران دانشگاه تورنتو با…۱ سال پیش
آیا واقعاً زمین گرد است؟ راز دیدن زمین به صورت تخت
از زمانی که یونانیان باستان به اولین مشاهدات خود از ماه کروی و آسمانها دست یافتند، دانشمندان میدانستند که زمین گرد است. همه ما تصاویر زیبایی از زمین از فضا دیدهایم؛ برخی از این تصاویر توسط فضانوردان گرفته شده و برخی دیگر توسط ماهوارههای در حال…۱ سال پیش
آینده بدون مرگ: آیا فناوری میتواند زندگی را جاودانه کند؟
رویای جاودانگی و تلاش بشر برای غلبه بر مرگ از ابتدای تاریخ، مرگ همواره یکی از دغدغههای اصلی بشر بوده است. در ادیان، اسطورهها و فلسفه، مفاهیم مختلفی از جاودانگی مطرح شده است؛ از اکسیر حیات در تمدنهای باستانی گرفته تا ایدههای علمی-تخیلی درباره…۱ سال پیش
سفر به ایران: بهترین مقاصد گردشگری از تهران تا چابهار
ایران، با تاریخ باستانی چند هزار ساله و فرهنگ غنی، یکی از جذابترین مقاصد گردشگری در خاورمیانه است. از کویرهای داغ گرفته تا سواحل خلیج فارس و دریای خزر، ایران همواره مقصدی مناسب برای گردشگران داخلی و خارجی بوده است. در این مقاله، به معرفی برخی از…۱ سال پیش
فرونشست زمین در ایران؛ ۵ استان در وضعیت خطر
مهدی زارع در هم میهن نوشت: فرونشست زمین تا سال ۱۴۰۳ حدود ۳/۵ درصد از مساحت ایران را تحت تاثیر قرار داده است که اگر مساحت دشتها را حدود ۱۵ درصدِ مساحت کل درنظر بگیریم، حدود ۲۳ درصد از دشتهای ایران – یکچهارم - درگیر فرونشست زمین هستند. توجه کنیم که…۱ سال پیش
نگاهی نو به امپراتوری هخامنشی: چه نکاتی در کتاب جدید تاریخدان ولزی مطرح شده است؟
کتاب «ایرانیان؛ عصر پادشاهان بزرگ» (Persians: The Age of the Great Kings) که در سال ۲۰۲۲ توسط لوید لولین جونز (Lloyd Llewellyn-Jones) نوشته شده، یکی از تازهترین آثار قابل توجه و مهم درباره تاریخ ایران باستان است که تلاش کرده تا از زاویهای متفاوت،…۱ سال پیش
سفر به دنیای ارواح: معروف ترین شهرهای ارواح در ایران و جهان
برخی از شهرهای خالی از سکنه هم هستند که به شهر ارواح شهرت دارند. شهرهایی که دارای خیابانهای آرام با اثاثهای رها شده و خانههای متروکهاند و هیچکس در آنجا زندگی نمیکند. سفر به شهرها و روستاهایی که زمانی پررونق بودند و دیدن ساختمانها و…۱ سال پیش
کشف سکونتگاهی ۴ هزار ساله در عربستان: نشانهای از آغاز شهرنشینی
باستانشناسان به تازگی موفق به کشف یک سکونتگاه با قدمت ۴ هزار سال در واحهای در عربستان سعودی شدهاند. این شهر باستانی که متعلق به عصر برنز بوده و حدود ۵۰۰ نفر جمعیت داشته، اطلاعات تازهای درباره گذار جوامع باستانی از زندگی کوچنشینی به شهرنشینی…۱ سال پیش
میراث ساسانیان: ۳ نماد هویتی که فرهنگ ایرانی را شکل دادهاند
۱۸۰۰ سال پیش درست در چنین روزی (۳۰ مهرماه) اردوان، آخرین پادشاه اشکانی توسط جوانی جویای نام به نام اردشیر بابکان از اسبش به زیر کشیده شد تا طالع حکومتی جدید در سرزمین ایران درخشیدن بگیرد. ۱۸۰۰ سال پیش ساسانیان به رهبری اردشیربابکان که یک بزرگ زاده…۱ سال پیش
شناسایی ساختار اجتماعی زنسالار در دوران ماقبل تاریخ در اکتشافات باستان شناسان
باستانشناسان در اسپانیا قبرستانی از دوران ماقبل تاریخ کشف کردند که در آن زنان بیشتری از مردان به خاک سپرده شدهاند. امری که پرسشهایی را در مورد ترکیب جمعیتی این منطقه در دوران باستان پدید آورده است. قدمت قبرستان پانوریا در استان گرانادا در اسپانیا…۱ سال پیش
کتاب فرزانه وار زیستن: مقدمه ای بر فلسفه باستانی چین
برایان ون نوردن (Bryan W. Van Norden) استاد برجسته فلسفه و متخصص در فلسفه چینی، بهویژه فلسفههای کلاسیک چینی است. او آثار متعددی در زمینه فلسفه چینی و تطبیقی نگاشته است و به عنوان یکی از پژوهشگران برجسته در این حوزه شناخته میشود. از دیگر آثار مهم…۱ سال پیش
قدیمیترین پنیر جهان: کشف شگفتانگیز بر روی مومیاییها
حدود ۲۰ سال پیش، باستانشناسان در گورستان شائوهه واقع در شمال غربی چین مادهای سفیدرنگ روی سر و گردن مومیاییها کشف کردند. این ماده ناشناخته بود تا اینکه پژوهشهای جدید نشان داد که این ماده قدیمیترین پنیر جهان است. مومیاییهای تَرِم که به ۳۳۰۰ تا…۱ سال پیش
کشفهای جدید از قدیمیترین میدان نبرد اروپا
دره تولنسه (Tollense Valley) در شمال شرقی آلمان، محل قدیمیترین میدان نبرد جهان است. این مکان باستانشناسی بقایای حدود ۱۵۰ انسان را در خود جای داده که به قرن سیزدهم پیش از میلاد بازمیگردد. با این حال، کشفهای جدید نشان میدهد که این نبرد پیچیدهتر…۱ سال پیش
واقعیت یا افسانه: گلادیاتورها در روم باستان چگونه میجنگیدند؟
در فیلمها و سریالهای پرطرفدار و مشهور، اغلب نبردهای گلادیاتورها در روم باستان، صورت نبردهایی خونین و مرگبار به تصویر کشیده میشود که تنها با مرگ یکی از مبارزان پایان میپذیرد. این تصویر عمومی از گلادیاتورها باعث شده تا بسیاری تصور کنند که همه…۱ سال پیش
اشکورات رودسر چه مکان های دیدنی دارد؟
اشکورات رودسر کجاست؟ اشکورات در شهرستان رودسر قرار دارد. ییلاق اشکورات بخشی از شهر کوچک رحیم آباد است که در جنوب شهر کلاچای به طرف رحیم آباد قرار گرفته است. این منطقه در امتداد سلسله کوه های البرزادامه دارد. اشکورات که به آن اشکور هم می گویند از…۱ سال پیش
مردان نمکی: کشف اسرار تاریخ ۲,۵۰۰ ساله ایران
در شمال غربی ایران، در استان زنجان، معدن نمک باستانی چهرآباد قرار دارد که اسرار تاریخی شگفتانگیزی را در خود جای داده است. این معدن که به «گنبد نمکی دوزلاخ» معروف است، مکانی است که باستانشناسان را به کشف حیرتانگیز «مردان نمکی» رسانده است. مردان…۱ سال پیش
درباره جشن نیلوفر در ایران باستان چه می دانید؟
جشن نیلوفر یا جشن نیلوپر جشنی ایرانی است که بنا بر نوشتۀ ابوریحان بیرونی در روز ششم تیرماه برگزار میشدهاست. تنها منبعی که به جشنی بدین نام اشاره کرده کتاب آثارالباقیۀ ابوریحان بیرونی است و به جز آن اطلاعات دیگری دربارۀ آن در دست نیست.برخی گل…۱ سال پیش
بسیاری از مجسمههای روم باستان بدون سر هستند؛ اما چرا؟
اگر تاکنون در موزههای هنری مربوط به دوران امپراطوری روم باستان قدم زده باشید، احتمالا متوجه شدهاید که بسیاری از مجسمههای مربوط به این عصر بیسر هستند. در واقع هرچند مشاهده کمی شکستگی، برای مثال در ناحیه انگشتان یا بینی، در مجسمههای دیگر تمدنها…۱ سال پیش
رمزگشایی لوحهای باستانی بابل: پیشبینیهای شگفتانگیز از گذشته تا حال
در یک پژوهش تازه، باستانشناسان موفق به رمزگشایی مجموعهای از لوحهای باستانی بابِلی شدهاند که نزدیک به 3800 سال قدمت دارند. این لوحهای گلی که در شهر باستانی سِپّار (Sippar) واقع در عراق امروزی نگاشته شدهاند، حامل هشدارها و پیشبینیهای منجمان…۱ سال پیش
ماموتهای ۱۲ تنی توسط انسانهای اولیه چطور شکار می شدند؟
راز شکار ماموتهای ۱۲ تنی توسط انسانهای اولیه فاش شد! این ایده که انسانهای عصر یخبندان با پرتاب نیزه حیوانات غول پیکری که اکنون منقرض شدهاند را شکار میکردند چیزی بیش از یک حدس اشتباه نباشد! به گزارش فرارو به نقل از سان، باستان شناسان دانشگاه…۱ سال پیش
انسان ها از چه زمانی غذا پختن را شروع کردند؟
انسان از چه زمانی غذا پخت؟ آشپزی مهم است. در واقع برخی از محققان بر این باورند این کاری است که به اجداد انسانی ما اجازه داده تا کالری اضافی مورد نیاز برای رشد و بزرگ شدن مغزهایشان تامین کنند. اما آشپزی چه زمانی اختراع شد؟ به صورت کلی باید گفت که…۱ سال پیش
10 فیلم برتر آلن دلون: از «روکو و برادرانش» تا «سامورایی»
شاید با شنیدن نام آلن دلون، اولین چیزی که به ذهن میرسید، چهره جذاب و خوشپوشی او بود. با نگاهی دقیقتر به فیلمهایی که دلون در آنها بازی کرده، شاید تنهایی همیشگی او را هم بتوان به یاد آورد یا چهره همواره سردش با آن چشمان آبی غمگین که انگار غمی…۱ سال پیش
یک نشانه بد دیگر از تغییرات اقلیمی: فروپاشی یک هرم باستانی در مکزیک و تبدیل شدنش به تلی از آوار
رویدادهای اقلیمی بد و افزایش سطح دریاها، مکانهای میراث فرهنگی ارزشمند در سراسر جهان را در معرض خطر قرار داده است. یک هرم سنگی باارزش در مکزیک، جدیدترین قربانی این تغییرات اقلیمی بیثبات جهانی شده. در شب ۲۹ ژوئیه، این بنای مربعیشکل که ۱۵ متر ارتفاع…۱ سال پیش
قربانی کردن اسبها در اروپای شمالی تا قرن ۱۴
جوامع ماقبل تایخ از ایسلند تا استپ اوراسیا اسب را به عنوان بخشی از مراسم تدفین قربانی میکردند. این قبایل بالتیک به عنوان بالتها شناخته میشدند که بیشتر از هر جامعه دیگری در اروپا اسب قربانی کردهاند. آنها تا قرن چهاردهم اسبها را قربانی…۱ سال پیش
چرا بومیان آمریکا از دو نشانه آخرالزمانی در 9 روز نگران هستند؟
اخیرا دو ساختار معروف باستانی در قارۀ آمریکا که یکی از آنها طبیعی و دیگری ساختۀ انسان بوده است، تنها در فاصلۀ نه روز از یکدیگر فرو ریختهاند. یکی از ساختارها یک قوس دوتایی صخرهای بود که به خاطر شکل و شمایلش به نام «کاسه توالت» نیز شناخته میشد.…۱ سال پیش
حقایق جالبی در مورد لشکر سفالی چین
تاریخچه و دستور ساخت لشکر سفالی چین، یکی از بزرگترین اکتشافات باستانشناسی قرن بیستم، به دستور امپراتور چین شی هوانگدی، اولین امپراتور چین و بنیانگذار دودمان چین (221-206 پیش از میلاد) ساخته شد. این امپراتور که در سن ۱۳ سالگی به سلطنت رسید، در…۱ سال پیش
9 واقعیتی که از بازیهای المپیک باستان نمیدانستید
بازیهای المپیک باستان تا سال ۳۹۳ میلادی ادامه داشتند. این مسابقات بعد از ۱۵۰۰ سال، یعنی در سال ۱۸۹۶، به شکل مدرن امروزی دوباره آغاز شد و تا همین امروز نیز ادامه دارد. با گذر زمان، بازیهای المپیک نیز شکل تازهای به خود گرفتهاند. چیزی که ما امروز…۱ سال پیش
نگاهی به هنر باستانی طراحی با حنا: منشأ و کاربردهای حنا در زندگی امروز
طراحی با حنا یا حنانگاری هزاران سال است که در میان انسانها رواج دارد و شامل کشیدن طرحهایی شگفتانگیز با رنگ طبیعی روی پوست است که مانند خالکوبی یا تتو موقت عمل میکند. در اینجا با خاستگاه هنر باشکوه حنانگاری و کاربردهای مدرن آن آشنا میشوید.…۱ سال پیش
کندوهای سنگی یا زنبورستان عربستان: شاهکاری از معماری باستانی
کندوهای باستانی استان میسان واقع در رشتهکوه باشکوه سروات در غرب عربستان سعودی، یک مکان تاریخی خیرهکننده و یک شگفتی طبیعی هستند. این منطقه دارای مناظر باستانشناسی خیرهکننده از مهمترین و چشمگیرترین سازههای مهندسی باشکوه زیستمحیطی است که شامل…۱ سال پیش
لوحی ۳۵۰۰ ساله به خط میخی: قدیمیترین رسید فروش جهان
یورونیوز نوشت: یکی از قدیمیترین رسیدهای فروش شناخته شده در جهان توسط باستان شناسان در جنوب ترکیه کشف شد. این سند باستانی که به خط میخی روی یک لوح گلی نوشته شده است مربوط به قرن ۱۵ قبل از میلاد است و در آن، خرید مقادیر زیادی میز و صندلی چوبی را ثبت…۱ سال پیش
برای کشف مکان گمشده شام آخر عیسی یک قدم مانده!
یکی از بزرگترین جستجوهای تاریخی در باستانشناسی کتاب مقدس مسیحیان، جستجوی اتاقی در بیتالمقدس بوده است که عیسی شام آخر خود را در آن با حواریون سهیم شد. از آنجا که کاوشهای باستانشناسی سنتی شواهد مفیدی برای روشن شدن این مسئله تولید نکردهاند،…۱ سال پیش
جملاتی که نباید به یک فرد ناشنوا گفت
"کر و لال" اصطلاح قدیمی و منسوخ و توهینآمیزی برای اشاره به افراد ناشنوا است. هرگز از آن استفاده نکنید. ارسطو، فیلسوف یونان باستان، ناشنوایان را "کر و لال" مینامید، چون فکر میکرد آنها نمیتوانند یاد بگیرند و آموزش ببینند و فکر کنند. اما هنوز…۲ سال پیش
کشف یک گور دسته جمعی تمدن مایا؛ 100 پسر قربانی شدند
مطالعهای جدید از یک دفن دستهجمعی شامل بقایای بیش از 100 نفر، نشان میدهد که آنها بهعنوان بخشی از آیینهای باستانی مایا قربانی شدهاند. باستانشناسان این کشف را پس از انجام تجزیهوتحلیل DNA روی 64 اسکلت انجام دادند که در سال 1967 در داخل یک اتاق…۲ سال پیش
نقاشیهای 2 هزارساله کودکان از نبرد گلادیاتورها کشف شد
نقاشیهایی از گلادیاتورها که تصور میشود کار کودکان باشد و از تماشای مبارزات گلادیاتورها در آمفیتئاترهای پمپئی الهام گرفته شده باشد، در ویرانههای پمپئی کشف شده است. این نقاشیهای زغالی در جریان حفاری در I’Insula dei Casti Amanti کشف شدند، جایی که…۲ سال پیش
تراکوتا: فناوری باستانی 3000 ساله هندی ها برای مقابله با گرما
در ماه مه هوا در هند به طرز کلافهکنندهای تفتیده و داغ است. اکنون بسیاری از شهروندان برای در امان ماندن از گرمازدگی یا بدتر از آن، به شیوهای سنتی برای خنک نگهداشتن خودشان و پیشگیری از کمآبشدن بدن روی آوردهاند: ظروف تراکوتا به نام ماتکا متشکل…۲ سال پیش
کشف تابوت قدرتمندترین فرعون مصر باستان بعد از گذشت ۳,۰۰۰ سال
تابوت اصلی رامسس دوم، قدرتمندترین فرعون مصر باستان، بیش از ۳ هزار سال بعد از مرگش کشف شد. این یافته مهم توسط باستانشناسان و پس از بررسی دوباره یک تابوت مرموز گرانیتی در زیر یک صومعه که در ابتدا تصور میشد متعلق به یک کاهن اعظم است شناسایی شد.…۲ سال پیش
